Enciklopedija Wiki
Advertisement

Ustavni dan u Meksiku.

842. - Umro El-Mu'tesim, 8. abasidski halifa..

1066. - Edvard Ispovjednik umro bez poroda, što je izazvalo krizu u pogledu nasljeđivanja prijestolja, koja je na kraju dovela do normanskog osvajanja Engleske.

- Umro Edvard Ispovednik, anglosaksonski kralj

1209. - Rođen Richard od Cornwalla, kralj Svetog rimskog carstva.

1524. - Umro Marko Marulić, hrvatski pjesnik, otac hrvatske književnosti.

1525. - Rođen Juraj II. Drašković, hrvatski ban i zagrebački biskup.

1554. - Izbio veliki požar u Eindhovenu.

1548. - Rođen Franciscus Suárez, portugalski teolog i filozof.

1578. - Umro Julije Klović, hrvatski slikar.

1589. - Umrla Katarina Medici, supruga francuskog kralja Henrika II.

1592. - Rođen Šah Džehan, mogulski car.

1593. - Kralj Navare Anri odbacio kalvinizam i prešao u katoličanstvo kako bi kao Anri IV preuzeo presto Francuske.

1596. - Japanski šogun Hidejoši zabranio hrišćanstvo u Japanu i naredio da se pogubi 26 osoba koje su prešle u katoličku veru. To su bili prvi katolički "mučenici" Japanci.

1614. - Rođen Nadvojvoda Leopold Wilhelm od Austrije, bio je više puta biskup, guverner od španske Holandije i zapovjednik.

1640. - Rođen Paolo Lorenzani, italijanski kompozitor.

1664. - Rođen Mustafa II, sultan Osmanlijskog carstva od 1695. do 1703.


1670. - Umro Grégoire Huret, francuski crtač, grafičar i likovni teoretičar.

1713. - Umro Jean Chardin, francuski istraživač.

1715. - Rođen Baltazar Adam Krčalić, hrvatski povjesničar, teolog i pravnik.

1731. - Umro Marčelo Bačareli, italijanski barokni slikar.

1740. - Umro Antonio Lotti, italijanski kompozito

1757. - Luj XV preživio pokušaj atentata od strane Robert-Françoisa Damiensa, koji je postao posljednja osoba u Francuskoj pogubljena vučenjem konjem i raščetvoravanjem, tradicionalnom i okrutnom kaznom primjenjivanom za regicid.

1762. - Rođen Constanze Mozart (r. Weber), supruga Wolfganga Amadeusa Mozarta.

- Umrla Jelisaveta I Petrovna (rus. Елизаве́та I Петро́вна), ruska carica.

1769. Škotski izumitelj James Watt patentirao je svoj parni stroj.

1792. - Britanci zauzeli pola teritorije indijske države Majsor, nakon što su porazili vojsku sultana Tipu Sahiba.

1796. - Umro Samuel Huntington, američki pravnik i političar.

1814. - U Beču objavljena "Mala prostonarodna slavenoserbska pesmarica" Vuka Karadžića, koja je označila početak upoznavanja Evrope sa srpskom narodnom poezijom.

1818. - Bivši Napoleonov maršal Žan Batist Bernadot postaje kralj Švedske i Norveške kao Karl XIV Johan (1818.-1844.) i osniva dinastiju Bernado koja vlada Švedskom do danas.

- Umro Marčelo Bačareli (ital. Marcello Bacciarelli), italijanski barokni slikar.

1834. - U Kragujevcu izašle „Novine serbske“, prvi srpski informativan list štampan u zemlji, službeno glasilo kneževine Srbije. Prvi urednik bio Dimitrije Davidović, osnivač „Novina serbskih“ u Beču.

1835. - Rođen Richard Faltin, finski skladatelj i sakupljač narodnih pjesama.

1840. - Rođen John Boyd Dunlop, škotski pronalazač.

1846. - Rođen Rudolf Christoph Eucken, njemački filozof.

1855. - Rođen King C. Gillette, američki biznismen, osnivač kompanije Gillette.

1858. - Umro Josef Radetzky, češki plemić i austrijski feldmaršal.

1863. - Rođen Konstantin Sergejevič Stanislavski, ruski pozorišni glumac, teatrolog i reditelj.

1864. - Rođena Jagoda Truhelka, hrvatska književnica, autorica romana Zlatni danci.

1874. - Rođen Joseph Erlanger, američki fiziolog, dobitnik Nobelove nagrade za medicinu 1944.

1876. - Rođen Konrad Adenauer, njemački političar i državnik.

1878. - Rođen André-Gustave Citroën, francuski inženjer nizozemskog podrijetla. Tvornica automobila Citroën nosi njegovo ime.

1880. - Rođen Gabriel Voisin, francuski konstruktor aviona i automobila.

1879. - Rođena Nina Vavra, hrvatska glumica.

1885. - Belgijski kralj Leopold II proglasio afrički Kongo za lični posed pod nazivom "Nezavisna država Kongo".

1887. - U milanskoj Skali prvi put izvedena Verdijeva opera "Otelo".

- Rođen Albert Paris Gutersloh, austrijski književnik i slikar.

1892. - Prvi je put uspješno snimljeno svitanje.

1894. - Rođena Ksenija Atanasijević je bila prva žena docent i prva žena koja je doktorirala na Beogradskom univerzitetu 1922. godine.

1895. - Wilhelm Conrad Röntgen otkrio vrstu radijacije, koja će kasnije biti poznata kao X-zrake.

- Afera Dreyfus: francuskom oficiru Alfredu Dreyfusu oduzet čin i izrečena kazna doživotne robije na Đavoljem ostrvu.

1900. - Ruska carska vlada opozicijskim je studentima odredila prisilnu obvezu služenja u vojsci.

- Rođen Yves Tanguy, francuski slikar, predstavnik nadrealizma.

- Rođen Stephen Cole Kleene, američki matematičar.

- Kolumbija je priznala neovisnost Paname.

1910. - Rođen Juraj Jurjević, hrvatski književnik.

- Umro Léon Walras, francuski ekonomist.

1912. - Rođen Josip Palada, jugoslovenski i hrvatski teniser.

1913. - Prvi balkanski rat: tokom bitke kod Lemnosa grčki admiral Pavlos Kountouriotis prisilio osmanlijsku flotu na povlačenje u njenu bazu u Dardanelima, odakle više nije izašla do kraja rata.

1914. - Rođen William S. Burroughs, američki pisac i slikar.

- Rođen Alan Lloyd Hodgkin, britanski fiziolog i nobelovac.

1915. - Rođen Robert Hofstadter, američki fizičar.

1916. - Rođen Jorginho Guinle, brazilski plejboj.

- Pred Medovskim zalivom u Albaniji potonuo italijanski brod „Brindizi“ s južnoslovenskim iseljenicima, dobrovoljcima iz Kanade i SAD koji su krenuli da pomognu Srbiji i Crnoj Gori u Prvom svetskom ratu. Poginulo 390 ljudi, 102 spašena.

1917. - Rođena Jane Wyman, američka glumica.

- Usvajanjem novog ustava, Meksiko postao federativna republika od 28 saveznih država. Proklamovana je agrarna reforma i crkva je odvojena od države.

- Belgiji priznato osvajanje Konga.

1919. - Rođen Andreas Papandreou, grčki političar i državnik.

- Osnovana je Njemačka radnička stranka, koje se kasnije preimenovala u zloglasnu Njemačku Nacionalsocijalističku radničku stranku.

1920. - Rođen Arturo Benedetti Michelangeli, italijanski pijanist.

- U Berlinu počeo ustanak predvođen komunističkom organizacijom „Savez Spartaka“ s Rozom Luksemburg i Karlom Libknehtom na čelu.

1921. - Rođen Friedrich Dürrenmatt, švicarski pisac.

- Rođen Jean, veliki vojvoda Luksemburga.

1925. - Guverner američke savezne države Vajoming postala Neli Tejlor Ros, prva žena-guverner u istoriji SAD.

- Rođena Zuzana Halupova (slov. Zuzana Chalupová) je bila poznata slikarka naive iz Kovačice, Srbija.

1928. - Rođen Zulfikar Ali Bhutto, pakistanski političar i državnik.

- Rođen Walter Mondale, američki političar, 42. potpredsjednik SAD-a.

1930. - Rođen Mihail Ostrovidov, hrvatski novinar ruskog porijekla.

1931. - Rođen Alfred Brendel, austrijski pijanist i književnik.

- Rođen Robert Duvall, američki glumac.

1932. - Rođen Umberto Eko (ital. Umberto Eco), italijanski romanopisac, esejist, filozof i lingvist. Redoviti je profesor semiotike na Sveučilištu u Bologni.

- Rođen Cesare Maldini, italijanski fudbaler i trener.

1933. - Rođena Radmila Bakočević, operska pjevačica, profesor Fakulteta muzičke umjetnosti u Beogradu.

- Počela izgradnja mosta "Golden Gate" u San Francisku.

- Umro Calvin Coolidge, američki političar, 30. predsjednik SAD-a.

- Rođen Miloš Milutinović, jugoslovenski fudbalski reprezentativac i trener.

1935. - Osnovan "Ošišani jež" humorističko-satirične, nedeljne novine.

- Rođena Forough Farrokhzad, iranska književnica i režiserka.

1936. - Rođen Petar Kriste, hrvatski političar.

. - Premijerno prikazan Chaplinov film Moderna vremena.

1938. - Rođen Juan Carlos I, španjolski kralj.

1940. - Rođen Hans Rudolf Giger, švicarski umjetnik.

1941. - Rođen Hayao Mijazaki, japanski filmski redatelj.

- Umrla Amy Johnson, engleska avijatičarka.

1942. - Rođen Maurizio Pollini, italijanski pijanist i dirigent.

- Rođen Zvonko Bogdan, pjevač narodnih pjesama iz Vojvodine.

1942. - Na osnovu sporazuma s nacističkom Nemačkom, Prvi korpus bugarske fašističke vojske počeo, u Drugom svetskom ratu, okupaciju jugoistoka Srbije.

1943. - Umro George Washington Carver, američki botaničar i izumitelj.

- Rođen Dušan Uhrin, čehoslovački fudbalski trener i fudbaler.

- Rođen Michael Mann, američki filmski redatelj, scenarist i producent.

1944. - Rođen Mladen Đurđević, jedan od najistaknutijih u hrvatskoj i srpskoj enigmatici.

1946. - Rođena Dajana Kiton (engl. Diane Keaton), američka glumica i producentica.

- Rođen Jewgeni Anatoljewič Popov, ruski prozaist.

1948. - Rođen Robert Orledge, britanski muzikolog.

1949. - Na sastanku u Moskvi vlade SSSR, Bugarske, Čehoslovačke, Mađarske, Poljske i Rumunije donele odluku o stvaranju Saveta za uzajamnu ekonomsku pomoć radi organizacije i usklađivanja dugoročnog razvoja zemalja-članica. Iste godine SEV-u pristupila Albanija, a 1950. Istočna Nemačka. Savet rasformiran 1991.

1952. - Rođen Nermin Tulić, bosanskohercegovački filmski i pozorišni glumac.

- Rođen Uli Hoeneß, njemački fudbaler i fudbalski funkcioner.

1953. - Rođen George Tenet, bivši direktor CIA-e.

1954. - Rođena Pamela Sue Martin, američka glumica.

- Svoj su prvi koncert održali Zagrebački solisti, najugledniji hrvatski komorni ansambl.

1957. - U govoru u Kongresu američki predsjednik Dwight Eisenhower objavio ustanovljavanje onoga što će postati poznato kao Eisenhowerova doktrina.

1958. - Gamal Abdel Nasser izabran za prvog predsjednika Ujedinjene arapske republike.

1964. - Tokom posete Svetoj zemlji papa Pavle VI sastao se u Jerusalimu s patrijarhom Atinagorom I. To je bio prvi susret poglavara dve crkve od 15. veka i prva poseta rimokatoličkog poglavara Svetoj zemlji.

1964. - Rođen Salko Obhođaš, bh. političar.

- Rođen Jovica Begić Omoljski, savremeni srpski pisac.

1965. - Rođen Vinnie Jones, velški fudbaler i filmski glumac.

1968. - Rođen DJ Bobo, švicarski DJ i muzičar.

- Alexander Dubček dolazi na vlast - početak Praškog proljeća.

1969. - SSSR lansirao vasionski brod „Venera 5“ u pravcu Venere, a pet dana potom i „Veneru 6“, koji su do te planete stigli 16, odnosno 17. maja.

- Rođen Marilyn Manson, američki muzičar i pjevač.

1970. - Umro Max Born, njemački fizičar, dobitnik Nobelove nagrade za fiziku 1954.1971. - Apollo 14 sletio na Mjesec.

- U Belfastu, tokom nemira, ubijen britanski vojnik, prvi od dolaska britanskih trupa u Severnu Irsku 1969.

1972. - Rođen Sakis Rouvas, grčki pjevač.

- Rođen Sasha, njemački pop-pjevač.

- Rođen Dmitri Torgovanov, ruski rukometni reprezentativac i trener.

1973. - Umro Aleksandar Arnu, francuski pisac.

1974. - Izmjerena najviša temperatura na Antarktiku ikad: +15 °C.

- Rođena Daisy Bates, britanska glumica.

1976. - U Kambodži u vreme režima Crvenih Kmera proglašen novi Ustav kojim je naziv zemlje promenjen u Demokratska Kampućija.

- Umro John A. Costello, irski političar, 3. premijer Irske.

1980. - SAD uvodi sankcije prema SSSR zbog invazije Avganistana.

- Rođen Srđan Andrić, hrvatski fudbaler.

- Hawlett-Packard je proizveo svoje prvo osobno računalo.

1981. - Rođen Nikola Trajković, srpski fudbaler.

- Umro Harold Urey, američki hemičar, dobitnik Nobelove nagrade za hemiju 1934.

1982. - Rođena Janica Kostelić, hrvatska alpska skijašica, jedna od najuspješnijih u istoriji ovog sporta.

- Rođen Vadims Vasiļevskis, latvijski bacač koplja.

- Rođen Jaroslav Plašil, češki fudbalski reprezentativac.

1984. - Američki programer Richard Matthew Stallman započeo je razvoj projekta GNU.

- Nakon devet godina postojanja grupa The Police je najavila oproštajni koncert za 2. marta.

1985. - Rođena Fabienne Suter, švicarska alpska skijašica.

- Umro Franjo Punčec, jugoslovenski i hrvatski teniser.

1986. - Umro Radovan Zogović, crnogorski književnik, književni kritičar i prevodilac.

1988. - Rođen Nikola Kalinić, hrvatska fudbaler.

- Umro "Pistol Pete" Maravich, američki košarkaš.

1990. - Rođen Ivan Peko, hrvatska fudbaler.

- Umro Arthur Kennedy, američki glumac.

1991. - Gruzijske trupe su napale Chinvali, čime je počeo Južnoosetijski rat iz 1991-1992.

- Umro Vasko Popa, jugoslavenski i srpski pjesnik.

1993. - Tanker „Braer“ ispustio 85.000 tona sirove nafte pored obala Velike Britanije.

1996. - U Gazi ubijen palestinski terorista Jahja Ajaš Inženjer, osumnjičen za organizaciju niza samoubilačkih terorističkih napada u Izraelu u kojima je poginulo na desetine jevrejskih civila. Poginuo pošto je u njegovim rukama eksplodirao mobilni telefon.

- Umro Lincoln Kirstein, američki pisac i impresario.

- Vlasti u Sarajevu uhapsile su i kasnije predale Međunarodnom sudu za ratne zločine u Hagu srpske oficire Đorđa Đukića i Aleksu Krsmanovića, što je izazvalo ozbiljnu političku krizu u tek uspostavljenim kontaktima dva bosanska entiteta. General Đukić je umro u zatvoru a pukovnik Krsmanović je oslobođen optužbe.

1997. - Tri najveće švajcarske banke osnovale su, pod snažnim međunarodnim pritiskom, fond od sto miliona švajcarskih franaka za žrtve holokausta. Pritisak je usledio nakon otkrića da su švajcarske banke sarađivale s nemačkim nacistima u Drugom svetskom ratu u skrivanju novca i dragocenosti od zatočenih i ubijenih Jevreja.

- U akcijama beogradske policije protiv mirnih protesta građana, zbog fasifikovanja izbornih rezultata, između 2. i 5. februara, uhapšeno je oko 100, a povređeno više od 300 demonstranata. Svakodnevne demonstracije su nastavljene.

- Rusija povukla poslednje jedinice Ministarstva odbrane iz Čečenije, privremeno okončavši vojnu kampanju protiv islamskih terorista u toj republici.

1998. - Umro Sony Bono, američki pjevač, tekstopisac, producent, glumac i političar.

1999. - SAD produžile ekonomske sankcije protiv Jugoslavije, uvedene u junu 1998. zbog eskalacije kosovske krize.

- Beogradski Fond za humanitarno pravo objavio podatke prema kojima je 2.000 ljudi nasilno izgubilo život tokom 1998. na Kosovu.

2001. - Neurohirurg iz Njujorka, optužen da je u dva slučaja izvršio operacije mozga sa pogrešne strane, oslobođen optužbi i vraćena mu dozvola za rad.

2002. - Belgijski ministar inostranih poslova Luis Mišel, uputio izvinjenje zbog uloge njegove zemlje 1961 u atentatu na tadašnjeg kongoanskog lidera Patrisa Lumumbe. On je ponudio pomoć od 3,25 miliona dolara Fondu "Patris Lumumba" za promociju demokratije u toj zemlji.

2003. - U istovremenim samoubilačkim napadima dva Palestinca u Tel Avivu poginule 22 osobe, a više od 100 povređeno.

- Umro Masimo Điroti, italijanski filmski umetnik.

- Severna Koreja je saopštila da je ponovo pokrenula nuklearni reaktor u Jongbjonu. Ona je u decembru 2002. najavila niz akcija kojima će reaktivirati svoje nuklearne programe, uprkos činjenici da je dve godine ranije (1994) potpisala sporazum o njihovoj suspenziji.

2004. - Janet Jackson pokazala dojku tijekom nastupa u poluvremenu Super Bowla.

2005. - Michael E. Brown, Chad Trujillo i David L. Rabinowitz otkrili Eridu, najveću poznatu patuljastu planetu u Sunčevom sistemu, koristeći snimke prvobitno snimljene 21. oktobra 2003. u opservatoriji Mount Palomar.

2006. - Iran odlučio da zabrani pristup svojim nuklearnim postrojenjima timovima IAA.

- Reprezentacija Francuske je novi evropski prvak u rukometu.

2008. - Umro Galiano Pahor, hrvatski glumac.

2014. - Umro Eusébio da Silva Fereira, mozambičko-portugalski fudbaler.

2019. - Umro Dragoslav Šekularac, jugoslovenski fudbaler, istaknuti igrač Crvene zvezde.

- Umro Refik Memišević, jugoslovenski rvač, višestruki državni prvak i reprezentativac u rvanju grčko-rimskim stilom, najviše u kategoriji do 100 kg.







-

Advertisement